Reactie "Niet achterstevoren"

From the topic Definities

Reacties

Ik heb in mijn huiskamer een afgezaagd stuk boomstam staan als bijzettafel. In de praktijk echter wordt er vooral op gezeten. Ik kan het dus omschrijven als een verhoogd horizontaal vlak van ongeveer 40cm hoog waarop comfortabel 1 zitvlak past. Volgens elke redelijke definitie heet zoiets een "stoel". OK, dan vraag ik iemand om me een "stoel" te tekenen. Krijg ik een afbeelding van een plank op vier poten met een rugleuning aan. Jamaar dat is niet mijn boomstam!

We gebruiken definities om ervoor te zorgen dat iedereen minofmeer hetzelfde verstaat onder hetzelfde woord. Dat vergemakkelijkt het gesprek. Een definitie koppelt dus een betekenisgebied aan een woord. Dat is een truc om ervoor te zorgen dat als je verbaal aan het redeneren gaat, de kans redelijk is dat de redenering de externe werkelijkheid volgt.
Ik zie echter, vooral in emotionele discussies, mensen nogal snel doen alsof woorden betekenissen zijn. Dan hebben ze een (al dan niet officiële) definitie van een woord bij de hand genomen en dan gaan ze redeneren alsof het woord de werkelijkheid is.

Je "bekende" past binnen onze definitie van pedofiel, maar wat ben je daar nu wijzer mee? Zeker in dit geval: bijzonder weinig. Door de juiste terminologie te kennen vergroot je natuurlijk je kans om extra informatie te vinden, maar zeker met een zoekterm als "pedofilie" is het risico nog veel groter dat er een hoop onzin op je afkomt. Je bent echt niet zeker dat die extra "informatie" ook relevant is.

Het is natuurlijk best te begrijpen. Mensen hebben een soort inwendige databank van begrippen waaraan eigenschappen gekoppeld worden zoals "heeft-poten", "kan-op-gezeten-worden" enz, maar ook oordelen als "is-okee" en "is-verwerpelijk". Het kost beduidend minder denkwerk om een etiket te kleven en vervolgens in de inwendige databank de passende reactie op te zoeken dan telkens zijn mening opnieuw te vormen. Meestal werkt dat goed. Voorwerpen met een zitting en een rugleuning zijn meestal geschikt om op te zitten, je zou al gek zijn mocht je elke keer opnieuw onderzoeken of het écht wel zo is. Aan de andere kant ontstaat bij kroegfilosofen de neiging van eerst strikt te willen klasseren om vervolgens keihard zijn voorgebakken mening uit de kaartenbak te trekken (b.v. "niet pedofiel"="ok", "pedofiel"="hartstikke fout", en dan heftig discussiëren of iemand al dan niet pedofiel is). Het is al even onzinnig als weigeren te gaan zitten op mijn boomstam omdat hij geen poten heeft, maar zo bont maken veel mensen het wanneer het over emotioneel geladen onderwerpen gaat.

---De gedachtensprongen van een willekeurig getal: 102584's blog