Is de kerk schuldig aan de heersende pedofobie?

Door: Robin Knap

Wellicht dat bovenstaande titel voor de lezer eerder een stelling is dan
een vraag. De overtuiging dat de kerk schuldig is aan pedofobie heerst
immers alom. Het zijn toch juist de christenen en de kerk die pedofielen
zo hebben verguisd? Zij zijn het toch die seks en erotiek als zondig
hebben bestempeld? Zij zijn toch de oorzaak van dit kwaad? Deze gedachte
kom ik telkens weer tegen in gesprekken met gevoelsgenoten in de
zelfhulpgroepen en in andere werkgroepen en persoonlijke contacten.
Bovendien lees ik het ook geregeld in boeken over pedofilie. Enkele
voorbeelden: Brongersma[1] schrijft: "De oude kerkvaders daarentegen
ijverden in hun geschriften tegen alle wellust en seks." Ook de
Amerikaan D. Riegel[2] suggereert dat met de opkomst van het Christendom
er een eind komt aan de 'gouden eeuw' van de jongensliefde. Ook de
bekende psychiater Van Ree[3] legt in zijn hoofdstuk 'Een terugblik' een
link tussen seks en christendom. In deze alinea beschrijft hij de
negatieve invloed van het christendom op de seksualiteit. Tot slot wil
ik de Nederlands Hervormde ds. Visser[4] citeren: "Het is jammer dat
seksualiteit niet wordt ervaren als heilzaam en goed. De kerk heeft in
de geschiedenis geen geringe bijdrage geleverd aan deze diepgewortelde
negativiteit."

Het is dus wel duidelijk dat de mening dat het christendom schuldig is
aan pedofobie breed gedragen wordt in 'onze' kringen. Toch denk ik als
christen en jongensminnaar dat er meer over te zeggen valt.

Ruim 1500 jaar Christendom in Europa heeft natuurlijk diepe sporen
nagelaten, zowel positief als negatief. Onze hedendaagse wetgeving is
voor een groot deel gebaseerd op christelijke waarden en normen. Ook ons
taalgebruik is doordrenkt met bijbelse uitdrukkingen. De kerk heeft
duidelijk zichtbare sporen achter gelaten in kunst, cultuur en
architectuur. Zo kan ik nog wel meer voorbeelden noemen van invloeden
van het Christendom in Europa en daarbuiten. Maar nu wat betreft
Christendom en seksualiteit. Kun je stellen dat zij de grootste
boosdoener is van de seksuele onderdrukking en, met name, van de homo-
en pedofobie?

In mijn antwoord hierop wil ik onderscheid maken tussen de
geinstitutionaliseerde kerk, waar het christendom grotendeels beleden
wordt, en het geloof dat zich niet laat institutionaliseren, maar in het
hart beleden wordt.

Interessant is wat Brongersma schrijft in zijn hoofdstuk over 'de
geschiedenis van de onderdrukking'. "Op seksueel gebied stoelden zij
(dit zijn de Christenen RK) op de seksfobie van het Oude Testament: seks
was niet enkel slecht maar ook gevaarlijk. Des te opvallender is het dat
dergelijke opvattingen in de Evangelieen (dit zijn de geschriften over
Jezus' leven op aarde RK) nergens te vinden zijn."[5]

Brongersma schrijft dat er in het Oude Testament sprake is van een
seksfobie. Dit lijkt mij sterk overtrokken. Wellicht dat het in de
kerkgeschiedenis vaak verkeerd is geinterpreteerd, maar erotiek en
seksualiteit worden in het Oude Testament hoog gewaardeerd. Lees maar
eens het boek Hooglied, een uiterst erotisch boekje over het verlangen
van een meisje naar haar herder. Dit meisje is opgenomen in het harem
van de koning. Die koning probeert het hart van het meisje voor zichzelf
te winnen, maar het meisje blijft trouw aan haar verloofde[6].

Men verwijst meestal naar de bekende teksten zoals: Lev. 18:22 en 20:13.
Deze lijken toch heel stellig elke vorm van homoseksualiteit te
verbieden. Toch valt dat nog te bezien. Ik denk dat deze teksten beter
te verstaan zijn als veroordelingen van tempelprostitutie. Dit kwam in
die tijd veelvuldig voor[7]. Lees daarover ook eens mijn artikel:
seksualiteit in Bijbels perspectief[8].

Vele andere Oud Testamentische voorschriften waren om hygienische
redenen noodzakelijk. Ten tijde van de uittocht was Israel immers een
klein nomadenvolk, een groepje ex-slaven.

Als voorbeeld voor de onderwaardering van seksualiteit in het Oude
Testament wordt vaak gewezen op het verbod van masturbatie. Dit zou een
zonde zijn. Een wat ouderwets woord voor masturbatie is onanie. Dit
verwijst naar de geschiedenis van Onan (Gen. 38). Onan verspilde zijn
zaad op de grond en dat was kwaad in de ogen van God. Onan kreeg de
doodstraf. Dit is de kerkelijke volksuitleg, wijdverspreid en nauwelijks
bestreden. De tekst zelf vertelt echter dat Onan het zaad verspilde om
aan zijn broer geen nakroost te geven. En dat mishaagde de Heer. Onan
werd niet gestraft voor het plegen van coïtus interruptus, maar voor het
tekortdoen van zijn broers vrouw. Zijn egoïstische gedrag werd
afgekeurd.

Een andere tekst in dit verband is Leviticus 15: 16-18. Hier staat dat
een man een dag lang onrein is als hij een zaaduitstorting heeft gehad.
Hij moet zich helemaal wassen. Toch kunnen we ook niet uit deze tekst
concluderen dat masturbatie een zonde is. Er wordt namelijk geen
verzoeningsoffer gevraagd.

Deze wet staat tussen andere wetten die ook te maken hebben met
vloeiingen. Mannen en vrouwen die gewond zijn en bloed verliezen,
vrouwen die ongesteld zijn enz. Het zijn wetten die ziekteverspreiding
en besmetting proberen te voorkomen. Netzo als wij zeggen; voor het eten
handen wassen en na het plassen handen wassen. M.i. dus typische
hygienische en in die tijd noodzakelijke voorschriften.

De reeds geciteerde auteur Riegel noemt de Grieks Romeinse eeuw, de
gouden eeuw[9]. Onder vele gevoelsgenoten leeft het idee dat die tijd
bijzonder goed moet zijn geweest vanwege de vrijheden op seksueel
gebied. Alles kon en mocht. Met de opkomst en verbreiding van het
Christendom (ook wel kerstening genoemd), kwam een einde aan deze
'gouden eeuw'. Ik zou hier echter een grote kanttekening willen
plaatsen. Zo goed en kindvriendelijk was die tijd namelijk niet.

De burgers werden opgedeeld in sociale klassen, de zogenaamde slaven en
vrijen. Alleen de slaven, zowel vrouwen als kinderen, mochten gebruikt
worden voor de prostitutie. Jonge kinderen werden op slavenmarkten
speciaal daarvoor verhandeld[10]. Deze keerzijde, namelijk het
onderdrukken van slaven door seksueel misbruik, van het glorierijke
Grieks-Romeinse verleden werd m.i. terecht door de kerk veroordeeld.

Hoe komt het toch dat de kerk zo negatief over seksualiteit is gaan
spreken? Dit komt omdat de kerk op een gegeven moment het lichamelijke
is gaan onderwaarderen tegenover het geestelijke. We noemen dit ook wel
het dualisme[11]. De kerkvader Augustinus heeft dit in beperkte mate in
de kerk onderwezen.

Eigenlijk is het christelijk denken over seksualiteit sterk beïnvloedt
door de filosofie van Plato. Hij leerde ons dat de ideeën de volmaakte
werkelijkheid waren. De concrete werkelijkheid vormt slechts een zwakke
afschaduwing van het idee. De hoogste ideeën zijn die van schoonheid,
waarheid en goedheid.[12] Allerlei onbijbelse elementen uit Plato's
filosofie zijn klakkeloos overgenomen door kerk en theologie. Onder
andere de negatieve waardering van seksualiteit[13].

Een ander aspect van de negatieve kijk op seksualiteit is te wijten aan
het 17e eeuwse idee dat een kind werd beschouwd als een onschuldig en
puur wezen[14]. Een kind zou a-seksueel worden geboren. Dit idee lijkt
in Amerika nog wijdverbreid. Door dit denken heeft men
kinderseksualiteit lang ontkent en, indien aanwezig, bestempeld als
ziekelijk en zondig.

Deze gedachtegang komt niet van de kerk, zij leert juist de
erfzonde[15], wat inhoudt dat elk mens in zonde wordt geboren en van
nature dus zondig is.

Heden ten dage heeft de kerk nog maar een marginale invloed op de
Nederlandse samenleving. Toch zou volgens velen de kerk nog steeds
schuldig zijn aan homo- en pedofobie. Zij zou op een nogal mysterieuze
wijze de morele macht in handen hebben. Ik denk dat dit allemaal sterk
overdreven is. De kerk heeft er zeker haar aandeel in gehad, maar is
beslist niet de wortel van dit kwaad. De kerk heeft eerder andere,
diepere wortels gevoedt. Deze wortels zijn m.i. projectie, schaduwzijde
en macht.

Projectie betekent dat je eigenschappen, verwachtingen, gevoelens of
denkbeelden van jezelf onbewust aan anderen toeschrijft om jezelf een
innerlijke spanning te besparen.[16] In mijn artikel De tegenstanders
ontmastkerd? Projecteren op de zondebok, een wortel van de
anti-pedohetze[17] leg ik een verband tussen pedofobie en projectie. Men
projecteert eigen veelal onbewuste pedofiele gevoelens op de groep
pedofielen. Deze vaak weggedrukte verguisde gevoelens roepen hevige
reacties los. Vandaar dat men vaak extreem negatief over pedofilie
denkt. De reden dat deze gevoelens naar het onbewuste van de ziel worden
verdreven heeft te maken met ontkenning van negatieve gevoelens. Dan
rijst natuurlijk de vraag waarom juist deze gevoelens als negatief
worden beschouwd? Om hier een antwoord op te krijgen verwijs ik naar de
collectieve schaduwzijde, de 2e genoemde wortel.

Een poos terug heb ik een artikel geschreven met de naam: Schaduw in
groepen[18]. Daar heeft dit alles mee te maken. Een groep, een
samenleving heeft zijn schaduwzijde. Dit noemen we de 'collectieve
schaduw'. Als iemand, of een bepaalde groep het ongewenste schaduwgedrag
gaat vertonen, bestaat het gevaar dat die betreffende persoon of groep
tot zondebok wordt gemaakt. De geschiedenis kent vele voorbeelden van
zondebokken, bijvoorbeeld de zwarten, heksen, Joden, Christenen,
homofielen enz.

Hoe komt een bepaalde groep dan in die collectieve schaduw terecht? Dit
is geen makkelijke vraag. Er zijn tal van redenen te noemen, maar de
belangrijkste is wel macht. De mens is een machtswellustig wezen, hij
heeft graag de macht in eigen handen. Om de macht in handen te krijgen
en te houden wordt vaak een mindere, of minderheidsgroep, onderdrukt.

En welke groepen zijn er makkelijker te onderdrukken dan groepen die
afwijken van het gemiddelde. Het gemiddelde wordt dan tot norm en alles
wat afwijkt wordt gegeneraliseerd, gestigmatiseerd en uiteindelijk
gecriminaliseerd.

De kerk heeft helaas mee gedaan met het stigmatiseren en criminaliseren
van seksuele minderheidsgroepen. Dit was (onbewust) wellicht een methode
om de macht in handen te houden. Voor boetedoening en vergeving moest je
immers bij de kerk zijn. Priesters bleven op die manier boven het gewone
volk staan.

Ik heb hierboven al gezegd dat ik onderscheid wil maken tussen de
geinstitutionaliseerde kerk en het christelijke geloof. Is er binnen een
ware christelijke gemeenschap ook plaats voor mij? Echte
gemeenschappelijkheid houdt in dat 'ieder zichzelf voor zichzelf
heeft'[19], dat wil zeggen dat je niets laat of doet omdat anderen dat
ook doen, maar de volle verantwoordelijkheid neemt voor je eigen denken
en handelen. Je geweten heeft immers niets te maken met de vergelijking
met anderen: hier staat men alleen met zichzelf voor God (aldus Soren
Kierkegaard).

In de Bijbel wordt van ons gevraagd authentiek te zijn. Een echt leven
is een authentiek leven. 'Kies dan het leven, opdat gij leeft, gij en uw
huisgezin' (Dt. 30:19). Daarmee is voor mij de vraag beantwoord: binnen
de ware christelijke gemeenschap is er de ruimte voor een pedofiel.

[1] Brongersma, E; Jongensliefde (deel 2). Sua Amsterdam, blz. 104

[2] Riegel, D.L; Understanding loved boys en boylovers. SafeHaven
Foundation Press Philadelphia, blz. 11

[3] Van Ree, F; Pedofilie een controversiele kwestie. Swets & Zeitlinger
Publishers, blz. 45-47

[4] Visser, H; De andere kant van de medaille. St. Kerkelijk Sociale
Arbeid, blz. 10

[5] Brongersma, blz. 104

[6] Aebi, E: Korte inleiding tot de bijbelboeken. Internationale
bijbelbond, p. 61-63

[7] Lees ook: Brongersma, E; Jongensliefde (deel 1). Sua Amsterdam, p.
96-102. Hier wordt uitgebreid de Griekse en Romeinse oudheid m.b.t.
jongensliefde besproken.
Lees ook: Salles, C; Straatmdeliefjes en schandknapen. Flamingo,
classique, p. 30-32. Dit gedeelte gaat specifiek over gewijde
prostitutie.

[8] Zie: www.p-loog.info/spiritueel/seksualiteit_in_bijbels_perspect.htm

[9] Riegel, p. 11

[10] Salles, C; Straatmadeliefjes en schandknapen. Flamengo Classique,
p. 51

[11] Dowley, T; Handboek van de geschiedenis van het Christendom. J.N.
Voorhoeve, p. 46-47

[12] Brink, van den G; Oriëntatie in de filosofie . Boekencentrum, vanaf
pag. 45

[13] Lees ook het artikel:
www.p-loog.info/spiritueel/seksualiteit_in_bijbels_perspect.htm

[14] Sandfort, T; Boys on their contacts with men. Global Academic
Publishers, p. 122

[15] Zie o.a. de Heidelbergse Catechismus, zondag 3, vraag en antwoord
8; Artikel 15 van de Nederlandse Geloofsbelijdenis (deze gaat specifiek
over de erfzonde).

[16] Brinkman, Joep; Communiceren met effect. Wolters Noordhoff, 1995
blz. 35.

Zweig, Conny & Abrams, Jeremiah (red.), Ontmoeting met je schaduw,
Servire 1996

Zweig, Conny & Wolf, Steve, Omgaan met je schaduw, Servire 1997

[17] Zie: www.p-loog.info/opinie/de_tegenstander.htm

[18] Zie: www.p-loog.info/opinie/schaduw_in_groepen.htm

[19] Kierkegaard, S; een literaire recensie, 1846, bd. 14, p. 58-59

Reacties

Zou die fameuze "normen en waarden" die hun weerslag zouden moeten hebben in onze wetgeving niet eerder een gevolg zijn van de verlichting , en daaropvolgend de franse revolutie? Vermits u niet de enige bent die anders beweert zou ik graag eens een aantal voorbeelden hebben die die bewering staven, maar ik vermoed dat je vergeefs zal zoeken..
Dit is een mooi voorbeeld van redeneringen die intellectueel schijnen maar ontstaan uit een verkeerde premisse..

Als we de afgelopen decenia's bekijken zien we toch dat de kerk veel terrein verliefd, maar ook dat de haat tegen pedo's groter wordt wat eigenlijk een vreemd beeld is als je zou bedenken dat de haat zou komen door een geloof. Daarnaast verteld u in uw stuk over de macht van de kerk, maar is het eigenlijk niet een feit dat de mens eigenlijk een wezen is waarvan het gedrag wordt bepaald door macht en als dit niet door de kerk wordt overheerst dat wel een andere groep dat doen.

Naar mijn mening is de pedohaat allemaal de oorzaak door macht. Men hoort berichten over pedofielen, maar kunnen niks doen oftewel ze zijn machteloos. Zo is het ook bij een volwassenen kinder relatie. Vroeger hadden mensen een dozijn aantal kinderen, tegenwoordig is dat 1 a 2 kinderen per gezin. Vroeger had je zoveel kinderen dat het machtsgevoel per kind minder was dan nu. Ouders hebben blijkbaar naar mijn mening toch onbewust de behoefte om macht te houden over hun kinderen wat natuurlijk gaat verdwijnen als het zijn/haar eigenwilletje zou hebben. Wat natuurlijk extra krachtig wordt als het een relatie zou hebben met een volwassenen en het kind daardoor meer macht krijgt. Ik denk dat dat een onbewuste angst is wat ouders hebben. Vaak wordt er juist gezegt dat pedofielen juist zo'n relatie willen hebben vanwege deze macht, maar eigenlijk is niks minder waar, want eigenlijk krijgt het kind bij de pedofiel juist meer macht, omdat de pedofiel juist al zijn/haar macht vaak weggeeft om juist het gelijke te zijn van het kind. De machtsverhoudingen geven denk ik vooral de grootste haat, ik heb nog nooit een goed argument gehoord van de hatende partij of de partij die tegen deze relaties zijn. Het is altijd hetzelfde nagepraatte argument wat eigenlijk nergens opslaat. Er is bijna niemand van die partij die er diep over nagedacht heeft.

Eigenlijk kan je de haat tegen homo's ook verklaren met het argument macht. Waarom zou de haat tegen homo mannen groter zijn dan tegen homo vrouwen. Dit is puur het machtsverhaal. Als een man en vrouw sex hebben dan is eigenlijk de man de dominanten partij en zo is het eigenlijk zoals het hoort, de man neukt de vrouw en niet andersom. Zo is er ook lang een taboe geweest op beffen, want zo gaf de man zijn dominanten rol aan de vrouw en eigenlijk hoort dat niet. Kijk bij twee vrouwen met elkaar dan maakt het niet zo uit, maar bij twee mannen dan wordt er toch één van die twee geneukt en is de ander dominanter. Zo geeft die andere man zijn macht dus weg zo is dat ook bij pijpen. Kijk nu maar eens naar de jonge Marokaantjes. Ze willen wel voor geld gepijpt worden of neuken, maar niet andersom, Dit heeft puur met het machtsverhaal te maken.

ps. Dit allemaal is puur wat ik denk, dus vooral geen feiten of iets uit onderzoeken. Het is puur theorie die ik ooit gehoort heb.

Wat ik me wel afvraag nog van de schrijver van het stuk. Hoe komt u erbij dat de haat van pedofilie mede komt door mensen die zelf pedofiel zijn? Er zijn in het verleden duidelijk bewijzen van dat de homohaat ook werd veroorzaakt door mensen die zelf homo waren, maar is dit bij pedofilie ook zo en hoe kunt u zo stellig zeggen dat dit zo is?

Opties reactieweergave

Kies uw favoriete manier om reacties weer te geven en klik op "instellingen opslaan" om uw veranderingen te activeren.